از این قاتل خاموش چه می‌دانید؟


پزشکی و سلامت

چهارشنبه 6 اسفند 1399


!= null? Model.Item1.TitleEn.TitleCorrector():Model.Item1.Title.TitleCorrector()

یک فوق تخصص قلب ساکن کالیفرنیا آمریکا مطرح کرد: یک سوم افراد مبتلا به فشارخون بالا از بیماری خود بی اطلاع هستند و با گذشت زمان ممکن است منجر به بروز بیماری های کشنده ای مانند سکته مغزی، حمله قلبی و یا نارسایی قلبی شود.

دکتر عبادالله منافی در گفت‌وگو با ایسنا، به فشارخون بالا(هیپرتانسیون) به عنوان یکی از شایع ترین و قابل اصلاح ترین عامل خطر ابتلا به بیماری قلبی و سکته مغزی اشاره و اظهار کرد: از هر سه فرد بالغ یک نفر مبتلا به فشارخون بالاست و با افزایش میانگین سنی و وزنی جمعیت، این نسبت افزایش می یابد.

وی با بیان اینکه فشارخون بالا می تواند سبب آسیب به قلب، رگ های خونی و در طولانی مدت سبب آسیب به کلیه ها شود، تصریح کرد: یافته های اخیر نشان می دهند که فشارخون بالا حتی از آنچه در گذشته تصور می شد، خطر بزرگتری برای سلامتی محسوب می شود. ۹۰ درصد افراد ۵۵ ساله غیرمبتلا به فشارخون بالا در باقیمانده طول عمر خود، به بیماری فشارخون بالا مبتلا می شوند.

منافی بیان کرد: شواهد اخیر نشان دهنده آسیب سرخرگ ها در فشارخونی است که پزشکان آن را طبیعی تلقی می کنند که این آسیب سبب بروز بیماری قلبی، سکته مغزی و سایر بیماری ها می شود، به طور کلی بدون درنظر گرفتن سایر عوامل خطر مانند کلسترول بالای خون یا اضافه وزن، با افزایش فشارخون احتمال ایجاد بیماری قلبی و سکته مغزی نیز افزایش می یابد.

این فوق تخصص قلب از بی اطلاعی نسبت به بیماری در یک سوم افراد مبتلا به فشارخون بالا خبر داد و افزود: فشارخون بالا(هیپرتانسیون) قاتل خاموش نیز نامیده می شود چراکه به خودی خود علامت بالینی ندارد اما با گذشت زمان ممکن است منجر به بروز بیماری های کشنده ای مانند سکته مغزی، حمله قلبی و یا نارسایی قلبی شود.

فشارخون چیست؟

وی به برخی از افرادی که با وجود اطلاع از فشارخون بالای خود، این بیماری را به خوبی کنترل نمی کنند، اشاره و خاطرنشان کرد: با ورود خون به داخل سرخرگ ها در اثر پمپاژ قلب، فشاری به دیواره سرخرگ ها وارد می شود که این نیروی فشاری «فشارخون» نامیده می شود و در طول شبانه روز در اثر برخی عوامل مانند ورزش، کافئین، داروها یا شرایط استرس زا افزایش می یابد سپس به سطح طبیعی برمی گردد.

این عضو انجمن قلب آمریکا یادآور شد: اگر فشارخون در رگ ها به طور دائمی از سطوح سالم بالاتر باشد، قلب مجبور می شود برای پمپاژ خون به تمامی بدن، فعالیت خود را بیشتر کند که ممکن است سبب آسیب به قلب و رگ ها شود.

وی از دو عاملی که در میزان فشارخون اثرگذار هستند، خبر داد و خاطرنشان کرد: نیرویی که قلب توسط آن منقبض می شود و مقاومت سرخرگ های بزرگ و سرخرگ های کوچک(سرخرگچه ها) در مقابل جریان خون، دو عامل اثرگذار بر فشارخون هستند.

منافی ادامه داد: سرخرگچه های سالم دارای دیواره عضلانی بوده و بسیار ارتجاعی هستند و هنگام پمپاژ خون به داخل آنها، به راحتی تحت کشش قرار می گیرند. زمانی که قلب، خون بیشتری را پمپاژ می کند مثلاً در هنگام ورزش، بسیاری از سرخرگچه ها گشاد می شوند تا خود را با افزایش جریان خون مطابقت دهند.

سرخرگ های بیمار؛ عامل ایجاد فشارخون بالا

وی با بیان اینکه سرخرگ های سالم کاملاً گشاد بوده و فاقد هر گونه انسداد یا رسوب هستند، مطرح کرد: این سرخرگ ها اجازه جریان آزادانه خون را می دهند اما سرخرگ های بیمار با از دست دادن خاصیت ارتجاعی و کشسانی خود، سبب ایجاد فشارخون بالا می شوند.

وی در ادامه به اندازه گیری فشارخون پرداخت و گفت: ممکن است به طور طبیعی در هر بار اندازه گیری، فشارخون بالا و پایین برود و مقدار آن حتی در حالت استراحت فرد، تغییر کند. هنگام انقباض بطن ها، حداکثر فشارخون وجود دارد(فشارخون سیستولی) و پس از پایان انقباض به پایین ترین سطح خود می رسد(فشارخون دیاستولی)، پس باید فشارخون را در هر دو مرحله یعنی سیستول و دیاستول، اندازه گیری کرد.

این فوق تخصص قلب تأکید کرد: در صورت ابتلا به فشارخون بالا پزشک ممکن است شما را تشویق به کنترل فشارخون در منزل به کمک فشارسنج کند. اندازه گیری فشارخون در منزل به ویژه در زمان تجویز داروهای جدید ضدفشار خون یا تغییر دُز دارو مهم است.

وی به اسفیگومانومتر یا همان دستگاه فشارسنج اشاره و اظهار کرد: در دستگاه فشارسنج، فشارخون شما ستون جیوه موجود در دستگاه را بالا می برد و در نتیجه، فشارخون شما به میلی متر جیوه بیان می شود. فشارخون سیتسولیک(به هنگام انقباض قلب) در بالا و فشار خون دیاستولیک(در هنگام استراحت قلب) در پایین نوشته می شود.

بزرگسالان سالم حداقل دو سال یک بار فشارخون خود را اندازه گیری کنند

این فوق تخصص قلب ادامه داد: فشارخون کمتر از ۱۲۰ روی ۸۰ در افراد بالغ طبیعی است، به طور کلی بزرگسالان سالم باید حداقل دو سال یک بار فشارخون خود را اندازه گیری کنند البته باید توجه داشت اندازه گیری فشارخون توسط دستگاه هایی که در مراکز تجاری یا داروخانه ها نصب شدند، به علت عدم ارزیابی مداوم یا خروج از تنظیم با گذشت زمان قابل اطمینان نیستند و نباید به آنها اکتفا کرد.

وی با بیان اینکه ۳۰ دقیقه پیش از اندازه گیری فشارخون، قهوه یا چای نخورید و سیگار نکشید، گفت: کافئین موجود در چای و قهوه و نیکوتین موجود در سیگار، سبب افزایش موقت فشارخون می شود همچنین ۵ دقیقه قبل از اندازه گیری فشارخون به مطب پزشک بروید و آرام بنشینید تا احساس عجله نداشته باشید و لباس آستین کوتاه بپوشید.

فشارخون روپوش سفید

منافی اظهار کرد: برخی افراد هنگام اندازه گیری فشار خون، با واکنشی شایع تحت عنوان «فشارخون روپوش سفید» مواجه می شوند، یعنی فشارخون آنها، زمان معاینه نزد پزشک افزایش می یابد. این افراد می توانند با اندازه گیری فشارخون خود در منزل و مقایسه آن با فشارخون اندازه گیری شده در مطب پزشک، میانگین فشارخونشان را تخمین بزنند.

وی بیان کرد: پس از اندازه گیری حداقل دو بار فشارخون در ویزیت های روزهای مختلف و بالا بودن فشارخون، احتمال ابتلا به فشارخون بالا توسط پزشک مطرح می شود و اگر به صورت مکرر و در روزهای مختلف، فشارخون بیمار بالاتر از ۱۲۰ به روی ۸۰ باشد، پزشک او را مورد ارزیابی قرار می دهد.

وی دریافت شرح حال کامل از بیمار توسط پزشک در این مرحله را ضروری دانست و افزود: این شرح حال مشخص می کند آیا عامل خطر دیگری برای ابتلا به بیماری قلبی یا سکته مغزی وجود دارد یا خیر؟ همچنین ممکن است پزشک از ابزاری به نام افتالموسکوپ برای مشاهده رگ های ته چشم بیمار استفاده کند.

ضخیم، باریک یا تخریب شدن رگ ها در چشم نشان دهنده فشارخون بالا است

این فوق تخصص قلب ادامه داد: با استفاده از افتالموسکوپ، رگ های ته چشم انسان به عنوان تنها محل مشاهده رگ های خونی به طور مستقیم، از لحاظ آسیب توسط پزشک مورد ارزیابی قرار می گیرد و ضخیم، باریک یا تخریب شدن رگ ها در چشم نشان دهنده فشارخون بالاست.

وی بررسی هایی مانند انجام آزمایش یا عکسبرداری در این مرحله توسط پزشک را ضروری دانست و گفت: این آزمایشات به منظور بررسی علل فشارخون بالا از جمله علت زمینه ای یا آسیب اندام های داخلی است همچنین ممکن است اندازه و وضعیت قلب و ریه های بیمار توسط عکس ساده از قفسه سینه، توسط پزشک ارزیابی شود.

منافی به عوامل افزایش دهنده ابتلا به فشارخون بالا اشاره و خاطرنشان کرد: ۹۰ تا ۹۵ درصد افراد مبتلا به فشارخون بالا، مبتلا به نوعی از هیپرتانسیون تحت عنوان نوع اولیه یا ضروری هستند، بدان معنا که علت یا علل فشارخون بالا در این افراد مشخص نیست، در سایر افراد نیز فشارخون بالا ممکن است به علت وجود یک بیماری زمینه ای مانند اختلال رگ های خونی، بیماری کلیوی یا بیماری تیروئید باشد.

سیاه پوستان بیش از سفیدپوستان به فشارخون بالا مبتلا می شوند

وی به تشریح عوامل شناخته شده ای که سبب افزایش خطر ابتلا به فشارخون بالا یا تشدید بیماری زمینه ای می شود، پرداخت و گفت: تا سن ۷۰ سالگی، احتمال ابتلای مردان به فشارخون بالا نسبت به زنان بیشتر است البته پس از ۷۰ سالگی زنان در معرض خطر بیشتری قرار می گیرند همچنین سیاه پوستان بیش از سفیدپوستان به فشارخون بالا مبتلا می شوند و شدت بیماری در سیاه پوستان بیشتر بوده و به شکل زودرس تری نیز رخ می دهد.

منافی به سابقه خانوادگی به عنوان یکی دیگر از عوامل دخیل در فشارخون بالا اشاره و بیان کرد: اگر والدین یا برادر و خواهر شما مبتلا به فشارخون بالا باشند، شما با احتمال بیشتری به این بیماری مبتلا می شوید همچنین به طور عمومی احتمال ابتلا به فشارخون بالا با افزایش سن بیشتر می شود البته ابتلا به فشارخون بالا روندی همیشگی در فرآیند سالمندی نیست و برخی افراد هرگز به آن دچار نمی شوند.

وی تصریح کرد: مردان پس از ۳۵ سالگی و زنان پس از یائسگی، بیشتر به فشارخون بالا مبتلا می شوند همچنین افزایش وزن، عدم فعالیت جسمانی، نمک، رژیم غذایی ناسالم شامل مقادیر اندک میوه و سبزیجات یا مقادیر بالای چربی، مصرف بیش از حد الکل و مصرف داروهایی شامل ضداحتقان ها، مکمل های غذایی و قرص های ضدحاملگی خوراکی از دیگر عوامل افزایش دهنده ابتلا به فشارخون بالا هستند.

منبع : asriran